Paragrafen

De zorg voor het openbare groen vinden wij belangrijk. Groen draagt bij aan de 'quality of life' en het welzijn van mensen. Groen zorgt voor een goede woon- en leefomgeving, verfraaiing van de kernen, hittestressreductie, een verhoging van het waterbergend vermogen en een grotere biodiversiteit.

Onderhoudsniveaus
Niet al het groen binnen de bebouwde kom in onze gemeente onderhouden we even intensief. De verschillende onderhoudsniveaus voor het openbaar groen binnen de bebouwde kom liggen vast in de groenstructuurvisie. De onderhoudsniveaus zijn gebaseerd op landelijke richtlijnen van CROW:

• Niveau A : Hoog onderhoudsniveau. Groen is strak en verzorgd, met weinig tot geen onkruid.
• Niveau B : Basisniveau. Groen is netjes maar niet perfect. Er mag beperkt onkruid voorkomen en het onderhoud is regelmatig maar niet intensief.
• Niveau C : Sober onderhoud. Er is meer onkruid toegestaan en het groen oogt minder verzorgd.

Voor de hoofdgroenstructuren en groene parels hanteren we onderhoudsniveau A, voor woonwijken onderhoudsniveau B, en voor bedrijventerreinen onderhoudsniveau C.

Beheerplannen groen
Voor het beheer en onderhoud van ons groen hebben we 4 beheerplannen.  

1. Beheerplan openbaar groen.
Het Beheerplan openbaar groen 2020 - 2023 heeft als doel de kwaliteit van de openbare ruimte te verbeteren en te zorgen voor een gezonde, aantrekkelijke en klimaatbestendige leefomgeving.
Belangrijke speerpunten zijn:

• Versterking van biodiversiteit en ecologisch beheer van bermen en plantvakken.
• Klimaatadaptatie , zoals vergroening van stedelijke gebieden en wateropvang.
• Samenhang met andere disciplines , zoals riolering en wegenonderhoud.
• Verduurzaming , o.a. circulaire economie zoals compost uit eigen afvalstroom groen.
• Participatie van inwoners en integratie van maatschappelijke meerwaarde.

Begin 2026 (Q2) leggen we een nieuw Beheerplan Openbaar Groen (2026-2030) voor aan de Raad. In dit beheerplan zal ook een financiële paragraaf opgenomen zijn voor eventuele aanpassingen in de begroting.

2. Bomenbeheerplan 2025 Gezonde bomen voor een gezonde leefomgeving
Het bomenbeheerplan 2025 vormt de leidraad voor het beheer van gemeentelijke bomen. Het biedt duidelijke kaders en richtlijnen die richting geven aan de communicatie en samenwerking tussen bestuurders, beheerders, uitvoerders en inwoners. Het plan is opgebouwd rond de drie centrale ambities:

1. Betere bomen : gericht op kwaliteit en vitaliteit.
2. Meer en beter beschermde bome n: voor behoud en versterking van het bomenbestand.
3. Betere samenwerking rondom bomen : om kennis, betrokkenheid en draagvlak te vergroten.

Deze ambities sluiten aan bij bredere maatschappelijke thema’s zoals biodiversiteit, identiteit & cultuurhistorie, klimaatadaptatie en gezondheid & welzijn. Er wordt gewerkt volgens het Bomenbeleidsplan Horst aan de maas 2025. Hierin is aandacht voor groenstructuren, biodiversiteit, klimaat en cultuurhistorie. Het plan fungeert als bouwsteen voor het programma “Groen, Blauw en Klimaat” binnen de omgevingswet. Bij het omvormen, vervangen en nieuw aanplanten van bomen geven we prioriteit aan bomen op hittestress- en waterproblematiek locaties, ook langs openbare wegen planten we bomen om belangrijke boomstructuren te behouden. Het boomareaal groeit hierdoor aanzienlijk, wat zorgt voor meer werk en uitdagingen in ons boombeheer. Door klimaatverandering, met name de natte winters en droge zomers, gaat de gemiddelde conditie van onze volwassen bomen achteruit.

3.  Bos- en natuurwerkbeheerplan 2023-2033
Het Bos- en natuurwerkbeheerplan 2023-203 is thematisch ingedeeld. Belangrijke sturingsmechanismen hierin zijn houtoogst, bosverjonging en beheer van kleine landschapselementen. We bevorderen biodiversiteit door het behouden en versterken van natuurwaarden, het inrichten van begrazingsgebieden, het aaneensluiten bos en natuur in beheerclusters en pakken exoten in natuurgebieden ecologisch aan. Bossen en natuurterreinen maken we toegankelijk voor recreatie waarbij veiligheid een belangrijk item is. Bijvoorbeeld door veiligheidsinspecties langs drukker bezochten routes. Binnen het bos- en natuurbeheer verlagen we de risico’s op natuurbranden door integratie van landelijke richtlijnen zoals de Risico Index Natuurbranden. Daarnaast zoeken we samenwerking met de Veiligheidsregio Noord-Limburg. De financiële middelen voor bos- en natuurbeheer in de huidige begroting zijn op dit moment voldoende. Aandachtspunt is dat door klimaatverandering, monotonie van de bossen en extreme weersomstandigheden, de conditie van onze bossen achteruitgaat. We zoeken naar middelen en manieren om de bossen klimaatbestendiger in te richten en te zorgen voor robuuste groene verbindingen, waarin kansen met ‘blauw’ gezocht worden.

4. Speelbeheerplan
Het Speelbeheerplan 2020-2024 heeft als doel om een veilige, inclusieve en uitdagende speelomgeving te creëren die aansluit bij de behoeften van kinderen in verschillende leeftijdsgroepen.
Belangrijke speerpunten zijn:

• Kwaliteit van speellocaties behouden: Afgeschreven speeltoestellen vervangen door uitdagende speeltoestellen en -aanleidingen.
• Leeftijdsgerichte inrichting: Speelvoorzieningen worden zoveel mogelijk aangepast aan de behoefte van diverse leeftijdsgroepen.
• Klimaatadaptief en natuurlijk spelen: Meer aandacht voor groen, water en natuurlijke elementen op speelplekken.
• Inwonersparticipatie: inwoners en kinderen worden actief betrokken bij het ontwerp en beheer van speelplekken.
• Gezondheid en leefbaarheid: Spelen wordt gezien als essentieel onderdeel van de fysieke en sociale ontwikkeling van kinderen en de leefbaarheid in de dorpen.

Het onderhoud van de speelvoorzieningen voeren we zodanig uit, dat het voldoet aan het Warenwetbesluit Attractie- en Speeltoestellen (WAS 2023). Het beschikbare onderhoudsbudget is meerjarig toereikend en er is geen sprake van achterstallig onderhoud. We vervangen speeltoestellen op basis van technische levensduur. Bij vervanging wegen we af of het noodzakelijk is om een nieuw toestel te plaatsen. Bij noodzakelijkheid maken we mede gebruik van de reserve Speelvoorzieningen.
We plaatsen, onder voorwaarden, natuurlijke speelaanleidingen zoals zwerfkeien en boomstammen in de openbare ruimte. We wijken hiermee af van het WAS.
In het 2e kwartaal van 2026 leggen we een nieuw Speelbeheerplan voor de periode 2026-2029 voor aan de Gemeenteraad.

Overzicht beheerplannen Groen